Semaglutide, Tirze en Reta worden vaak in één adem genoemd. Ze horen ook bij dezelfde familie: synthetische peptides die darmhormonen nabootsen. Het grote verschil zit in het aantal receptoren dat ze activeren: één, twee of drie. In dit artikel zetten we de werking en het onderzoek naast elkaar.
In het kort
| Semaglutide | Tirze | Reta | |
|---|---|---|---|
| Receptoren | GLP-1 | GLP-1 + GIP | GLP-1 + GIP + glucagon |
| Type | Enkelvoudige agonist | Dubbele agonist | Triple agonist |
| Basis van het molecuul | Menselijk GLP-1 | Menselijk GIP | GIP-achtige keten |
| Halfwaardetijd | ± 7 dagen | ± 5 dagen | ± 6 dagen |
| Status in de EU | Geregistreerd geneesmiddel | Geregistreerd geneesmiddel | In fase 3-onderzoek |
Alle drie hebben een vetzuurstaart die aan albumine in het bloed bindt. Daardoor worden ze traag afgebroken en konden ze in studies eenmaal per week worden toegediend.
De drie hormonen achter de werking
Om het verschil te begrijpen, moet je weten wat de drie lichaamseigen hormonen doen:
- GLP-1 (glucagon-like peptide-1) komt na een maaltijd vrij uit de darm. Het versterkt de insulineafgifte als de bloedsuiker stijgt, remt glucagon, vertraagt de maaglediging en geeft via de hersenen een verzadigingssignaal.
- GIP (glucose-dependent insulinotropic polypeptide) is het tweede incretinehormoon. Het versterkt ook de insulineafgifte en werkt in op vetweefsel, waar het de opslag en verwerking van vet beïnvloedt.
- Glucagon is de tegenhanger van insuline. Het zet de lever aan om glucose en energie vrij te maken, en wordt in onderzoek in verband gebracht met een hoger energieverbruik en de afbraak van levervet.
Hoe meer van deze routes een molecuul aanspreekt, hoe breder het ingrijpt in de energiehuishouding. Dat is in één zin de ontwikkeling van semaglutide via Tirze naar Reta.
Semaglutide: alleen GLP-1
Semaglutide is een aangepaste versie van menselijk GLP-1 en lijkt daar voor 94% op. Twee aanpassingen maken het verschil: een ander aminozuur op plaats 8, zodat het enzym DPP-4 het niet meer afbreekt, en een C18-vetzuurstaart voor binding aan albumine. Het natuurlijke GLP-1 is binnen minuten afgebroken; semaglutide heeft een halfwaardetijd van ongeveer een week.
In de STEP 1-studie kregen 1.961 volwassenen met obesitas of overgewicht 68 weken semaglutide (2,4 mg per week) of placebo. Het lichaamsgewicht daalde gemiddeld met 14,9%, tegenover 2,4% met placebo. PepPure verkoopt geen semaglutide; we noemen het hier als referentie.
Tirze: GLP-1 en GIP
Tirze is gebouwd op de aminozuurvolgorde van GIP, aangepast zodat het ook de GLP-1-receptor activeert. Op de GIP-receptor werkt het ongeveer even sterk als natuurlijk GIP; op de GLP-1-receptor is het zwakker dan natuurlijk GLP-1. Onderzoekers noemen het daarom een ongebalanceerde dubbele agonist, met de nadruk op GIP.
In SURMOUNT-1 daalde het lichaamsgewicht na 72 weken in de hoogste dosisgroep gemiddeld met 20,9%, tegenover 3,1% met placebo. In SURMOUNT-5 werden Tirze en semaglutide voor het eerst rechtstreeks vergeleken bij mensen met obesitas zonder diabetes: na 72 weken 20,2% gewichtsafname met Tirze tegenover 13,7% met semaglutide.
Reta: GLP-1, GIP en glucagon
Reta gaat nog een stap verder en activeert ook de glucagonreceptor. Op de GIP-receptor is het sterker dan natuurlijk GIP, op de GLP-1- en glucagonreceptor zwakker dan de natuurlijke hormonen. Die verhouding is bewust gekozen: genoeg glucagonwerking voor extra energieverbruik, zonder dat de bloedsuiker ontspoort, omdat GLP-1 en GIP dat in balans houden.
In de fase 2-studie bij obesitas (338 deelnemers, 48 weken) was het lichaamsgewicht in de hoogste dosisgroep gemiddeld 24,2% lager, tegenover 2,1% met placebo. Een deelstudie liet een sterke daling van levervet zien. Sinds 2023 loopt het fase 3-programma TRIUMPH; Reta is in Europa niet als geneesmiddel geregistreerd.
De studies naast elkaar
| Studie | Middel | Duur | Gewichtsverandering | Placebo |
|---|---|---|---|---|
| STEP 1 (2021) | Semaglutide | 68 weken | −14,9% | −2,4% |
| SURMOUNT-1 (2022) | Tirze | 72 weken | −20,9% | −3,1% |
| Fase 2 (2023) | Reta | 48 weken | −24,2% | −2,1% |
Een kanttekening: dit zijn verschillende studies met verschillende deelnemers en looptijden. Je kunt de percentages dus niet één op één vergelijken. Alleen SURMOUNT-5 zette twee middelen rechtstreeks tegen elkaar. De Reta-cijfers komen bovendien uit een fase 2-studie, die kleiner is dan de fase 3-studies van de andere twee.
Bijwerkingen in de studies
De drie middelen laten een vergelijkbaar patroon zien. Het meest gemeld werden maag-darmklachten: misselijkheid, diarree, verstopping en braken, vooral in de weken waarin de dosis werd opgebouwd. Bij Reta werd daarnaast een dosisafhankelijke stijging van de hartslag gezien.
Welke kies je voor onderzoek?
Dat hangt af van je vraag. Wil je het effect van GIP naast GLP-1 bestuderen, dan is Tirze de logische referentie: het is het best gedocumenteerde molecuul met twee receptoren. Wil je de rol van glucagonactivatie onderzoeken, bijvoorbeeld op energieverbruik of levervet, dan is Reta het enige van de drie dat die route aanspreekt.
Bij beide geldt: de betrouwbaarheid van je resultaten staat of valt met de zuiverheid van je materiaal. Lees daarom ook Wat betekent 99% purity bij peptides écht? en bekijk het analysecertificaat per batch.
Research Use Only. Dit artikel vat gepubliceerd onderzoek samen en is geen medisch of gebruiksadvies. De peptides van PepPure zijn uitsluitend bestemd voor in-vitro onderzoek en laboratoriumgebruik.
